BARIŞI DESTEKLEME HAREKÂTI

 

 1.   Türkiye, Atatürk’ün “Yurtta Barış, Dünyada Barış” direktifini esas alarak Kore Savaşı’ndan bugüne kadar yerel ve küresel barışa katkıda bulunmak maksadıyla, pek çok Barışı Destekleme Harekâtında yer almıştır.

2.   Türkiye bu kapsamda;

      a.   Somali’de, 1992-1994 yılları arasında icra edilen “Umut Harekâtı”na, bir Mekanize Piyade Bölüğü ile katkıda bulunmuştur.

      b.   Bosna-Hersek’te, 1994 yılından itibaren, sırasıyla BM, NATO ve AB sorumluluğunda yürütülen Barışı Destekleme Harekâtına katkıda bulunmaktadır (hâlihazırda Bosna Hersek’te teşkil edilen Çok Uluslu Tabura bir Motorlu Piyade Bölüğü ile). Türkiye ayrıca, Bosna-Hersek genelinde beş ayrı bölgede teşkil edilen ve ağırlıklı olarak sivil asker iş birliği faaliyetleri icra eden, Bölgesel Koordinasyon Merkezlerinden bir tanesinin de sorumluluğunu yürütmektedir.

     c.   Kosova’da icra edilen Kosova Gücü (Kosova Force-KFOR) Harekâtına, 1999 yılından itibaren bir Tabur Görev Kuvveti ve Kosova Gücü Karargâhında görevlendirilen personel ile katkıda bulunmaktadır. Türkiye, bu dönem içerisinde, Mayıs 2007-Mayıs 2008 tarihleri arasında bir yıl süre ile Kosova Gücü Çok Uluslu Güney Görev Kuvveti Komutanlığı görevini de yürütmüştür.

    ç.   Makedonya’da yürütülen “Essential Harvest” Harekâtına, 26 Ağustos-26 Eylül 2001 tarihleri arasında bir Piyade Bölük Timi ile katkıda bulunmuştur.

   d.   Afganistan’da, 20 Şubat 2002 tarihinden itibaren NATO tarafından yürütülmekte olan Uluslararası Güvenlik ve Yardım Kuvveti (UGYK) Harekâtına katkıda bulunmaktadır. Türkiye; Uluslararası Güvenlik ve Yardım Kuvveti Harekâtının, 2’nci (Haziran 2002-Şubat 2003) ve 7’nci (Şubat 2005-Ağustos 2005) dönemlerinde liderlik görevini yürütmüş, 7’nci dönemde ayrıca Kabil Uluslararası Havaalanının sorumluluğunu üstlenmiştir.

      Kabil şehrinin güvenliğinin sağlanmasında, Afgan Güvenlik Kuvvetlerine destek olmak maksadıyla, 2002 yılında teşkil edilen Kabil Çok Uluslu Tugay Komutanlığı; Ağustos 2006 tarihinden itibaren Türkiye, İtalya ve Fransa tarafından, Kabil Bölge Komutanlığı adı altında yeniden teşkilatlandırılmıştır.

      Türkiye; Kabil Bölge Komutanlığı görevini ilk defa, Nisan-Aralık 2007 tarihleri arasında sekiz aylık bir süre ile icra etmiş, 01 Kasım 2009 tarihinden itibaren bir yıllığına bu görevi tekrar üstlenmiş, Afgan ve NATO makamlarının talepleri doğrultusunda, 01 Kasım 2010 tarihinden itibaren bu göreve bir yıl daha devam etme kararı almıştır.

      Türkiye, Kabil Bölge Komutanlığı görevinin yanında;

            (1)    Şubat 2010 tarihinden itibaren, Kabil’de açtığı Gazi Eğitim Merkezi’nde görevlendirilen eğitici personel ile Afgan birlikleri ve astsubaylarının,

           (2)    Ekim 2009 tarihinden itibaren, İç Güvenlik Eğitim ve Tatbikat Merkez Komutanlığı/ISPARTA’da Türkiye’ye getirilen Afgan bölüklerinin,

           (3)    Kabil’de görevlendirilen beş adet Harekât Yönlendirme ve İrtibat Timi ile Tabur ve Tugay seviyesindeki Afgan Birliklerinin,

           (4)    Afganistan Savunma Üniversitesi, Komuta Kurmay Koleji, Kara Harp Okulu ve Askerî Lisesi ile Kabil Askerî Eğitim Merkezinde görevlendirilen öğretmen, eğitmen ve danışmanlarla, Afgan subaylarının eğitimine katkıda bulunmaktadır.

            Türkiye, ayrıca; Ekim 2006 tarihinde Vardak ve Temmuz 2010 tarihinde Cevizcan vilayetlerinde, Dışişleri Bakanlığı koordinatörlüğünde, İçişleri Bakanlığı ve TSK personeli ile birlikte teşkil edilen Bölgesel İmar Ekipleri ile Afganistan’ın yeniden yapılandırılması ve kalkındırılması faaliyetlerine destek olmaktadır.

       e.   BM Lübnan Geçici Görev Kuvveti (United Nations Interim Force in Lebanon-UNIFIL)’ne, Ekim 2006 tarihinden itibaren bir İstihkâm İnşaat Bölüğü ile katkıda bulunmaktadır.

      f.    Güneydoğu Avrupa’da ve Balkanlar’da bölgesel güvenlik ve istikrarın devamını sağlamak maksadıyla; Arnavutluk, Bulgaristan, İtalya, Makedonya, Romanya ve Yunanistan’ın katkıda bulunduğu, Güneydoğu Avrupa Çok Uluslu Barış Gücü Tugayı (SEEBRIG)’nın kurulmasına öncülük etmiştir.  31 Ağustos 1999 tarihinde kurulan Güneydoğu Avrupa Çok Uluslu Barış Gücü Tugayı Karargâhı, 1999-2015 yıllarını kapsayan rotasyon planı gereği sırasıyla; Bulgaristan, Romanya, Türkiye ve Yunanistan arasında dört yıllık sürelerle yer değiştirmektedir. Rotasyon planına göre, 2007-2011 yılları arasında İstanbul/Türkiye’de bulunan Güneydoğu Avrupa Çok Uluslu Barış Gücü Tugayı Karargâhı, 2011-2015 yıllarında Larissa/Yunanistan’da konuşlanacaktır. Tugay Komutanlığı görevi de ülkeler tarafından, ikişer yıllık dönemler hâlinde dönüşümlü olarak icra edilmektedir.  İlk Tugay Komutanlığı görevini, 1999-2001 tarihleri arasında üstlenen Türkiye, bu görevi, Güneydoğu Avrupa Çok Uluslu Barış Gücü Tugayının Yunanistan’da konuşlu olacağı 2013-2015 yılları arasında tekrar yürütecektir.